فهرست مطالب
Toggleدرک تفاوت CEM و CRM، کمک میکند تا بتوانید به شکلی بهینه از این ابزارها برای دستیابی به درک از مشتریان خود استفاده کنید. فرق CRM و CEM بیش از همه در عملکردها و اهدافی که دنبال میکنید نهفته است. CEM یا مدیریت تجربه مشتری، بیشتر نوعی روش شناسی و رویکرد کلنگر برای نظارت و جذب مشتریان است. CRM یا مدیریت ارتباط با مشتری، به طور کلی یک راهحل نرمافزاری برای ردیابی و ثبت تعاملات مشتریان موجود یا احتمالی است.
نکته اصلی برای موفقیت کسبوکار و راضی نگه داشتن مشتریان، رسیدن به ترکیبی مناسب از این ابزارها در سازمان است. در ادامه این مطلب با ما همراه باشید تا به تعریف و مقایسه CEM و CRM و نحوه کاربرد آنها در مرکز تماس بپردازیم.
وجه تفاوت CEM و CRM
برای توضیح این مفاهیم بهتر است مدیریت ارتباط با مشتری را مانند یک «پایگاه داده » در نظر بگیرید. CRM به شما کمک میکند تا مشتریان بالقوه و بالفعل خود را مدیریت کنید. در نرمافزار CRM برای هریک از مشتریان، پروفایل جداگانهای دارید؛ به این ترتیب میدانید که این افراد چگونه مشتری شما شدهاند، چقدر خرید میکنند، میانگین حجم سفارش و نحوه تعامل آنها با برند شما به چه نحوی است. هدف یک سیستم مدیریت ارتباط با مشتری خوب این است که مشتریان را از حالت بالقوه به ترویجکنندگان برند تبدیل کند.

از سوی دیگر، مدیریت تجربه مشتری، یک استراتژی برای ردیابی، تجزیه و تحلیل و بهبود تعامل با مشتریان در نقطه تماس است. CEM با جمعآوری دادههای رفتاری و همچنین دریافت بازخورد مستقیم، تجربه کلی مشتری را بررسی میکند.
تفاوت CRM و CEM — جدول مقایسه دقیق
برای اینکه تفاوتهای اصلی بین CRM و CEM را واضحتر ببینید، مقایسهی زیر را در نظر بگیرید:
| ویژگی | مدیریت ارتباط با مشتری (CRM) | مدیریت تجربه مشتری (CEM) |
|---|---|---|
| تمرکز اصلی | مدیریت اطلاعات و تعاملات مشتری | بهبود تجربه کلی در تمام نقاط تماس |
| هدف اصلی | افزایش فروش، پیگیری سرنخها و مدیریت داده | افزایش رضایت، وفاداری و تجربه مثبت |
| زاویه دید | تمرکز سازمانی (Inside-Out) | تمرکز مشتریمحور (Outside-In) |
| نوع دادهها | معمولاً دادههای کمی (تاریخچه خرید، تماس، تراکنش) | دادههای کمی و کیفی (بازخورد، احساسات، رضایت) |
| معیارهای کلیدی | نرخ تبدیل، ارزش طول عمر مشتری (CLV)، فروش | CSAT، NPS، CES و تجربهی کلی در سفر مشتری |
| محدوده عملکرد | بخشهای فروش، بازاریابی، خدمات | کل سفر مشتری از آگاهی تا پس از خرید |
مقایسه CEM و CRM
با اینکه CRM و CEM در کنار هم برای گسترش کسبوکارها استفاده میشوند، برخی تفاوتهای کلیدی میان آنها وجود دارد:
- برنامه CRM مشاهدات شرکت در مورد مشتریان را ثبت میکند، درحالیکه سیستم CEM دیدگاه مشتریان درباره شرکت را ارزیابی میکند.
- CRM بر قیف فروش تمرکز دارد، اما CEM بر نقاط تماس برند شما با مشتری متمرکز است؛ مواردی محل فروش، پرداخت صورتحساب و پایگاههای پشتیبانی مشتری مثالهایی برای نقاط تماس مشتریان هستند.
- دادههای CRM بیشتر بر تراکنشهای مشتری متمرکز است، درحالیکه دادههای CEM بیشتر بر رفتار دقیق و رضایت کلی مشتری استوار است.
به طور خلاصه، برنامه CRM اطلاعات مشتریان را مدیریت میکند و CEM آنها را توانمند میسازد!
دیدگاه متفاوت CRM و CEM
یکی از مهمترین تفاوتها بین CRM و CEM در زاویه نگاه به مشتری است:
-
CRM (Inside-Out): نگاه از داخل سازمان به بیرون است — سازمان دادهها و تعاملات را مدیریت میکند تا اهداف کسبوکار مثل فروش، بازاریابی و خدمات بهتر انجام شود.
-
CEM (Outside-In): نگاه از دید مشتری است — کسبوکار از دید تجربه و احساس مشتری به تعاملات نگاه میکند و تلاش میکند تجربه کلی مشتری در تمام مراحل ارتباط را بهبود دهد.
درک مدیریت ارتباط با مشتری یا CRM
طبق تعریف، CRM (Customer Relationship Management) یک سیستم نرمافزاری است که برای مدیریت تمام روابط و تعاملات با مشتریان فعلی یا بالقوه شما استفاده میشود. چنین سیستمی به شرکتها کمک میکند تا مشتریان خود را درک و به شیوهای هدفمند پیگیری کنند؛ به این شکل فرآیندهای سازمان خودکار شده و سودآوری افزایش پیدا میکند.
برای آشنایی بیشتر با مفهوم CRM میتوانید به مقاله CRM چیست؟ که به طور کامل به تعریف و سازوکار این سیستم پرداخته ایم، مراجعه کنید.
اهداف مدیریت ارتباط با مشتری عبارتند از:
به حداکثر رساندن نتایج فعالیتهای بازاریابی
هر قدر در مورد مشتریان خود بیشتر بدانید، بهتر میتوانید با آنها ارتباط بگیرید. سیستم CRM به تیمهای بازاریابی کمک میکند تا سرنخها را شناسایی کنند و با هدف قراردادن مشتریان احتمالی، مدیریت کمپین، ردیابی و تجزیه و تحلیل دقیق اطلاعات را در یک پلتفرم واحد انجام دهند.
بالا بردن میزان فروش
این سیستم با تسهیل دسترسی به اطلاعات دقیق مشتری و امکان تمرکز بر ردیابی مشتریان احتمالی، گردش کار اداری را اتوماتیک میکند و تیم فروش شما را قادر میسازد تا معاملات را با سرعت و کارایی بالاتری به نتیجه برسانند.
بهبود خدمات پشتیبانی مشتری
با انسجام دادههای مشتری و اشتراکگذاری دانش، سازمانها میتوانند خدمات شخصیسازی شده و باکیفیتی را به مشتریان خود ارائه دهند. این فرآیند منجر به برقراری ارتباط موثر بین مشتری و سازمان میشود؛ و سطح رضایت مشتریان را بالاتر میبرد.
استخراج و تجزیه و تحلیل دادهها
با استفاده از ابزارهای CRM میتوانید به شکلهای مختلفی مانند حالت گراف و نموداری، از اطلاعات مشتریان خروجی بگیرید. به این شکل کوچکترین موارد در ارتباط با مشتریان را از دست نخواهید داد؛ بنابراین میتوانید موارد مدنظر خود را به راحتی ردیابی و تجزیه و تحلیل کنید.
گزارشگیری منظم
گزارشگیری و تجزیه و تحلیل در تمام عملکردهای اصلی یک کسبوکار مورد نیاز است. با استفاده از CRM، میتوانید همه بینشها و گزارشهای موردنیاز برای تحلیل اطلاعات مشتریان، را بهدست آورید. به این ترتیب تصمیمگیری در مورد موارد مختلف تجاری، کمپینهای بازاریابی، نحوه مربیگری و سایر موارد مرتبط با رشد کسبوکار آسانتر خواهد بود.
مدیریت مشتریان احتمالی
نیازهای مخاطبی که به تازگی با کسبوکار شما آشنا شده است، با مشتریان قدیمی شما متفاوت است. سیستم CRM به شما کمک میکند تا به مشتریان احتمالی یا سرنخها در زمینه کاری خود دست پیدا کنید، و آنها را جذب نموده و به شیوهای موثر مدیریت کنید.
مدیریت اسناد و مدارک
در سیستم CRM میتوانید همه اسناد موردنیاز خود را در یک پلتفرم واحد جمعآوری و ذخیره کنید؛ و با سایر اعضای تیم خود به اشتراک بگذارید. دسترسی آسان به اسناد مهم تضمین میکند که افراد تیم شما از آگاهی لازم برخوردار هستند، بنابراین میتوانند تجربه یکنواخت و با کیفیت ثابتی را برای مشتریان سازمان رقم بزنند.
درک مدیریت تجربه مشتری یا CEM
برنامه CEM (Customer Experience Management) فرآیندهایی را نشان میدهد که هر شرکتی برای ردیابی، نظارت و سازماندهی تعاملات با مشتریان خود استفاده میکند.

امروزه مشتریان بیش از آنکه با توجه به قیمت یا نوع محصول و خدماتی که ارائه میدهید به شما وفادار شوند؛ به تجربهای که در ارتباط با برند شما دارند، وابسته هستند. در واقع، بیشتر خریداران حاضرند هزینه بیشتری بپردازند اما یک تجربه مشتری بینظیر داشته باشند.
اهداف CEM عبارتند از:
تجربه ارتباط مشتری با شرکت خود را بهینه کنید
CEM از دادههای تجربی برای ارائه خدماتی که برای مشتریان مهم است استفاده میکند. به این شکل انتظارات مشتری در سطح بالاتری برآورده میشود، و تجربه بهینهتری را برای مشتریان خود رقم میزنید.
مشتریان احتمالی را به وفاداران برند خود تبدیل کنید
CEM به شما کمک میکند تا یک پایگاه از مشتریان وفادار برای خود بسازید، این افراد برای کسبوکار شما سودآوری بیشتری دارند و شما را به اطرفیان خود معرفی میکنند.
تصویر برند خود را بهبود بخشید
وقتی تجربه مشتریان خود را بهبود میبخشید، ارتباط بهتری با برند شما برقرار میکنند؛ و شما را متمایز از سایر رقبایتان درنظرمیگیرند.
بر تعاملات مشتری در هر نقطه از تماس نظارت کنید
CEM تعاملات با مشتریان شما را در هر از نقطه تماس ردیابی، تجزیه و تحلیل و کنترل میکند تا منجر به بهبود آن شود. محل فروش، پرداخت صورتحساب و خدمات پشتیبانی مشتری از جمله این نقاط تماس هستند.
دادههای تجربی را برای درک نیازهای مشتریان جمعآوری کنید
CEM با جمعآوری دادههای رفتاری و بازخورد مستقیم، تجربه کلی مشتری را تجزیه و تحلیل میکند. این دادهها نشاندهنده ادراکی است که مشتریان در طول تمام تعاملات خود با یک برند دارند.
فرهنگ برند مشتری محور ایجاد کنید
هدف CEM ایجاد یک فرهنگ برند مشتریمحور است. درصورتی که همواره خدمات خود را متناسب با نیازهای مشتریان تنظیم کنید، منجر به ایجاد فرهنگی با محوریت مشتری در سازمان خود میشوید.
تفاوت در نوع داده، ابزارها و شاخصها
هر دو سیستم از داده مشتری استفاده میکنند ولی نوع و نحوه استفاده آنها متفاوت است:
۱. نوع دادهها
-
CRM: روی دادههای کمی و قابل سنجش (مثلاً تاریخچه خرید، تماسها، اطلاعات دموگرافیک) تمرکز دارد.
-
CEM: علاوه بر دادههای کمی، به دادههای کیفی و احساسی (مانند بازخورد مستقیم، نظرسنجیها، تحلیل احساسات) توجه دارد.
۲. ابزار و فناوری
-
CRM معمولاً شامل نرمافزارهایی برای مدیریت سرنخها، اتوماسیون فروش و داده مشتری است.
-
CEM ابزارهای نقشهبرداری سفر مشتری، جمعآوری فیدبک، تحلیل احساسات و رسانههای اجتماعی را هم در بر میگیرد.
۳. معیارها و شاخصها
-
CRM بیشتر با KPIهای عملیاتی و تجاری مانند نرخ تبدیل، ارزش طول عمر مشتری و افزایش فروش سروکار دارد.
-
CEM KPIهای رضایت و تجربهای مانند CSAT (امتیاز رضایت مشتری)، NPS (شاخص ترویجکنندگان خالص) و CES (شاخص تلاش مشتری) را مد نظر دارد.
کاربرد CEM و CRM در مرکز تماس
پلتفرم CRM یک سرمایهگذاری مهم برای هر کسبوکاری است؛ زیرا دادههای حیاتی برای فعالیتهای بازاریابی و فروش را به صورتی سازمانیافته در اختیار شما قرار میدهد. سیستم CEM نیز کمک میکند تا بتوانید دید کلیتری از سفر مشتری و نحوه بهبود آن بهدست بیاورید. با مقایسه و درک فرق CEM و CRM، میتوانید از قدرت دادههای مشتریان خود، به بهترین شکل استفاده کنید؛ به این ترتیب تصویر واضحتری از انتظارات مشتریان خود خواهید داشت؛ تا با کمک آن بتوانید تجربه کلی آنها را بهبود بخشید و باعث رشد فروش خود شوید. داشتن دانش کافی از نقاط قوت و کاستیهای تعامل با مشتریان، بینش قدرتمندی برای اولویتبندی تغییرات موردنیاز در روندهای کسبوکار شما فراهم میکند. قابلیت یکپارچهسازی و ادغام سیستم VoIP با CRM در مرکز تماس، منجر به افزایش کیفیت و بهینهسازی دوچندان در فرآیندهای سازمانی شما میشود.
برای اطمینان از بهکارگیری صحیح این برنامهها در سازمان خود در ابتدا باید مطمئن شوید که زیرساختهای لازم برای پشتیبانی از آنها و یکپارچهسازی را در اختیار دارید. سپس میتوانید نقشه راهی برای پیادهسازی و ادغام ابزارهای مورد نیاز جهت رسیدن به اهداف تجاری خود تدوین کنید؛ و از راضی نگهداشتن مشتریان خود نیز اطمینان حاصل کنید.
چگونه CRM و CEM با هم کار میکنند؟
CRM و CEM هر دو هدف نهایی مشترکی دارند: افزایش رضایت مشتری و رشد کسبوکار، اما رویکردشان متفاوت است. وقتی این دو با هم ترکیب شوند، ارزش بیشتری خلق میشود:
-
CRM دادهها را جمعآوری میکند — سابقه خرید، تماسها، رفتار مشتری و روند تعاملات ثبت میشود.
-
CEM از این دادهها برای بهبود تجربه استفاده میکند — بازخوردها، امتیاز رضایت و احساس مشتری در نقاط تماس مختلف تجزیه و تحلیل میشود.
-
نتیجه نهایی: شما میتوانید با ترکیب دید دادهمحور (CRM) و دید تجربهمحور (CEM)، تصمیمات استراتژیک بهتری اتخاذ کنید، تجربه مثبت مشتری بسازید و وفاداری او را افزایش دهید.
ارتباط CRM و CEM با VoIP و معرفی الوویپ
در دنیای امروز، ارتباط موثر با مشتری فقط به ثبت دادهها و تعاملات محدود نمیشود؛ بلکه باید تمام تماسها، واکنشها و تجربههای مشتری در لحظه نیز در سیستم ثبت و تحلیل شوند. اینجاست که VoIP (Voice over Internet Protocol) وارد میشود — فناوریای که تماسهای تلفنی را از طریق اینترنت برقرار و مدیریت میکند و میتواند به صورت هوشمند با سیستمهای CRM و مدیریت تجربه مشتری (CEM) یکپارچه شود.
چرا VoIP برای CRM و CEM مهم است؟
وقتی سیستم تلفنی VoIP با CRM و CEM یکپارچه شود، دیگر تماسهای تلفنی جدا از سوابق مشتری ثبت نمیشوند؛ بلکه:
-
تماسهای ورودی و خروجی به صورت خودکار در CRM ثبت و ذخیره میشوند، بهطوری که تیم فروش یا پشتیبانی میداند مشتری قبلاً چه گفتگوهایی داشته و در کجا ایستاده است.
-
اطلاعات تماس لحظهای با سابقه تعامل مشتری همگام میشود و دیگر نیازی به ورود دستی دادهها نیست؛ این یعنی خطاهای انسانی کمتر و دادههای دقیقتر برای تحلیل تجربه مشتری.
-
تاریخچه کامل و ۳۶۰ درجه از تعاملات مشتری، از تماسها تا ایمیلها و پیامها، در یکجا قابل مشاهده است — که همین باعث میشود CRM ارزش بیشتری در CEM پیدا کند.
الوویپ چیست و چطور به CRM و CEM کمک میکند؟
الوویپ یک سرویس تلفن ابری (VoIP) است که امکانات تماس اینترنتی را با ابزارهای مدیریتی قدرتمند ترکیب میکند و میتواند بهصورت مستقیم با سیستمهای CRM و CEM یکپارچه شود.
وقتی الوویپ به CRM و CEM وصل میشود:
-
ثبت و همگامسازی خودکار تماسها با دادههای مشتری:
هر تماس ورودی/خروجی، زمان، مدت و نتیجه آن بهطور خودکار به CRM اضافه میشود، بدون نیاز به تبدیل دستی یا ورود جداگانه اطلاعات. -
ارتباط بهتر کارکنان با مشتریان:
تیم فروش یا پشتیبانی میتواند قبل از پاسخ به تماس، سابقه مشتری را مشاهده کند و پاسخهای بهتر، سریعتر و شخصیتر ارائه دهد — همین باعث افزایش رضایت و تجربه مثبت مشتری (CEM) میشود. -
تحلیل دقیقتر تجربه مشتری:
تلفیق دادههای تماس VoIP با دادههای CRM باعث میشود رهبران کسبوکار بتوانند الگوهای ارتباطی، نقاط ضعف تماس و فرصتهای بهبود تجربه مشتری را بشناسند و تصمیمات بهتری اتخاذ کنند. -
صرفهجویی در زمان و هزینه:
با یکپارچهسازی VoIP و CRM، دیگر نیازی به سیستمهای مجزا و پیچیده نیست و فرآیندها سادهتر، سریعتر و کمهزینهتر میشوند.
سوالات متداول
- نرمافزار CEM چیست؟
CEM ابزاری ارزشمند برای اندازهگیری وفاداری، درک چگونگی پاسخگویی به نیازهای مشتری و در نهایت انجام اقدامات لازم برای بهبود تجربه و حفظ مشتریان است.
- نرمافزار CEM چگونه منجر به بهبود تجربه مشتری میشود؟
این برنامه از طریق ترکیب تجزیه و تحلیل رفتاری مشتریان با مشارکت خودکار و نظرسنجیهای رضایت، به بهبود تجربه مشتری کمک میکند.
- آیا امکان ادغام برنامههای CEM و CRM وجود دارد؟
بله، سیستم CEM برای درک دقیقتر نیازهای مشتریان و نحوه دسترسی به آنها با نرمافزار CRM ادغام میشود.
- مهمترین مزایای CEM کدامند؟
- کمک به اولویتبندی صحیح در سازمان
- افزایش درآمد
- کاهش هزینهها
- شخصیسازی خدمات مشتریان
- بهبود وفاداری مشتری
- شباهت CRM و CEM در چیست؟
CRM و CEM هر دو برای تجزیه و تحلیل رابطه بین برند و مشتریانش بهکار میروند؛ تا تصمیمگیریهای سازمان براساس اطلاعات و بینش غنی از دادههای مشتری انجام شود.


